Slokdarmkanker


In het nieuws wordt er vaak over kanker gesproken. Het komt echter bijna nooit voor dat er over slokdarmkanker gesproken wordt. Slokdarmkanker is een kwaadaardige zwelling in de slokdarmwand, die door overhaastige celdeling ontstaat. Dokters gebruiken de naam oesofaguscarcinoom. ’Oesofagus’ is hierbij de slokdarm en carcinoom staat voor ‘kanker’.

Celdeling in de slokdarm zorgt voor het vernieuwingsproces van oude naar nieuwe cellen. Oude, dode cellen worden afgebroken en er komen nieuwe cellen voor in de plaats. Normaal gaat zo’n proces gecontroleerd; zo wordt bij een gezond mens een cel steeds in tweeën gedeeld. Één cel deelt zich tot twee cellen, twee cellen delen zich tot vier cellen. Echter zijn er in bijzondere gevallen celdelingen in de slokdarm waarbij de nieuwe cellen (die uit andere cellen voortkomen) vervormen of nutteloos zijn. Ze hebben een andere bouw en geen werking in tegenstelling tot de oude cel. Dit proces van celdeling wordt in de wereld van dokteren als verstoord bestempeld. Het zijn namelijk onrustige, ontregelde cellen die niet herkend worden door het lichaam. Deze ‘ontregelde’ cellen kunnen zich in een korte tijd ontwikkelen tot een kwaadaardige tumor.

Symptomen van slokdarmkanker

In tegenstelling tot andere vormen van kanker of ziekten ligt de oorzaak van slokdarmkanker niet bij de erfelijkheid. Onderzoekers hebben na jaren van onderzoek nog steeds niet de exacte oorzaak van slokdarmkanker kunnen vaststellen. Wel zijn ze tot de conclusie gekomen dat er bepaalde factoren zijn die de kans vergroten. Mensen van boven de 50 jaar hebben bijvoorbeeld meer kans op slokdarmkanker dan jongeren. Ook is het geslacht van belang; er zijn namelijk meer mannen dan vrouwen die deze vorm van kanker krijgen. Als men kijkt naar patiënten die slokdarmkanker hebben, valt het op dat ze in de meeste gevallen gerookt en/of alcohol hebben geconsumeerd.

Ook mensen met overgewicht en mensen die last hebben van een Barett slokdarm lopen meer risico op slokdarmkanker. Natuurlijk geldt ook dat lichamelijke gezondheid van vitaal belang is. Als je een tekort hebt aan vitamines, mineralen, je beweegt (te) weinig en je hebt een slecht eetpatroon, wordt de kans nu eenmaal groter op een ziekte dan wanneer je helemaal fit bent. Echter is een gezonde levensstijl helaas gaan garantie tot een gezond en ziektevrij leven.

Risicofactoren

In het beginstadium van deze ziekte zal men weinig last hebben. Mensen die aanvankelijk een normaal leven leidden, werden dan ook geleidelijk ziek. Vaak wordt hierdoor ook de kanker pas in een later stadium vastgesteld. Het kan zijn dat je al last had van een Barret Slokdarm, waardoor je regelmatig gecontroleerd wordt of alles nog in orde is. Mensen die last hebben van Barret, hebben namelijke een verhoogde kans op slokdarmkanker. Het voordeel van een regelmatige controle is dat de kanker sneller vastgesteld kan worden dan wanneer men niet regelmatig gecontroleerd wordt.

In een later stadium van slokdarmkanker zijn er verschillende symptomen die vaak voorkomen. De meeste voorkomende symptomen op een rijtje:

  • moeite hebben met en/of pijn hebben met het slikken
  • gewichtsverlies
  • heesheid
  • hevige hoofdpijn
  • bloed en/of verkleuring van de ontlasting
  • braken
  • hikken
  • pijn in de bovenrug

Al deze symptomen zijn te wijten aan het groeien van de kanker, met zelfs mogelijke uitzaaiingen hiervan.

Behandeling van slokdarmkanker

Het bestrijden van slokdarmkanker is niet hetzelfde als het verwijderen van de amandelen. Er zijn minder specialisten en misschien wel het belangrijkst, er is minder kennis op dit gebied. Gelukkig zijn de methodes om slokdarmkanker te behandelen ingrijpend verbeterd. Door middel van verschillende onderzoeken zijn er nieuwe medicijnen en nieuwe vormen van opereren.

Toch is de moeilijkheidsgraad om slokdarmkanker te behandelen erg hoog. Om de behandeling soepel te laten verlopen hebben ziekenhuizen een vast proces van handelen.
Nadat er bij iemand slokdarmkanker is geconstateerd volgt er een gesprek met een regieverpleegkundige. Die levert de nodige informatie over de ziekte en stelt een plan op. Ook kunnen patiënten eventueel morele en medische vragen stellen. De specialisten kijken naar een aantal punten alvorens het behandelingsplan wordt opgesteld, namelijk:

  • In welk stadium bevindt de kwaadaardige tumor zich
  • waar bevindt het zich
  • hoe is het met de lichamelijke fitheid gesteld

De eerste twee worden genoemde punten worden bepaalt door middel van een endo-echografie en een pet-ct scan. Met een endeo-echo kan de arts met een inwendige echo de slokdarmwand van binnenuit bekijken. Het doel hiervan is om vast te stellen of de tumor zich heeft kunnen uitgroeien tot buiten de slokdarm. Met een pet-ct scan kunnen ze bekijken of er uitzaaiingen zijn naar bijvoorbeeld het hart. Nadat het onderzoek heeft plaatsgevonden komt er een bespreking van de specialisten waarbij ze het behandelingsplan opstellen. Het behandelingsplan hangt sterk af van de leeftijd van de patiënt, de situatie waarin hij/zij zich bevindt en of de patiënt wellicht kampt met andere ziektes.


Om er achter te komen of de operatie een optie is kijken de artsen naar de uitzaaiingen naar andere delen van het lichaam, de conditie van de patiënt en hoe groot de tumor is. In de meeste gevallen krijgt de patiënt chemotherapie in combinatie met bestraling. Het doel hiervan is om de tumor te verkleinen, zodat de patiënt toch in aanmerking komt voor een operatie.

Er zijn twee soorten behandelingen: curatieve behandeling en de palliatieve behandeling. De eerste is voor patiënten waarbij de tumor beperkt is en de palliatieve behandeling is bestemd voor patiënten waarbij de tumor groot is geworden en wanneer er sprake is van mogelijke uitzaaiingen.
Bij de curatieve behandeling wordt eerst gekeken of de tumor via de slokdarm verwijderd kan worden. Als dit geen mogelijkheid is dan kijken de artsen of een operatie mogelijk is. Hierbij wordt de tumor en het omliggende weefsel verwijdert. Deze worden voorafgegaan met bestraling en chemotherapie.

De palliatieve behandeling is bedoeld om de ziekte af te remmen en klachten te verminderen. Dit wordt gedaan door middel van bestraling. Soms wordt er ook een stent geplaatst. Een stent is een buis die eigenlijk als een soort vervanger werkt voor de slokdarm. De stent maakt het mogelijk om weer vrij te kunnen eten en drinken. Ook chemotherapie in combinatie met bestraling worden bij deze soort behandeling toegepast.